Hiszpańskie desery – Katalonia
Krótka wycieczka poniesie nas nas do miejsc pełnych słodyczy. Jakie desery są typowe dla Hiszpanii? A jakie dla Katalonii? Przekonajmy się!
Churros
Rok 2011. Rozpoczynam studia w Sewilli i postanawiam zapoznać się bliżej z andaluzyjską gastronomią. Na pierwszy ogień idą churros (czyt. czurros), czyli podłużne kawałki słodkiego ciasta, w przekroju często przypominające gwiazdkę, smażone w głębokim tłuszczu.
Wraz z nowo poznanymi znajomymi wybieram się do churrería przy Puente de Isabel Católica. Smak chrupiących, ciepłych jeszcze churros posypanych cukrem cynamonowym z dodatkiem gorącej czekolady zostaje już ze mną na zawsze.
Od tamtej pory próbuję churros w każdym możliwym miejscu w Hiszpanii. W październiku przetestowałam propozycje katalońskich deserantów.
Smakowite? Zapraszam do newslettera!
Jak zrobić churros?
Bazowe składniki to mąka, gorąca woda i sól. Z tych ingrediencji przygotowuje się ciasto parzone. Oczywiście można je wzbogacić – niektórzy dodają masło, cukier, a nawet mleko kokosowe!
Kiedyś ambitnie zabrałam się za szykowanie churros w warunkach domowych. Niestety, ciasto nie było odpowiednio dobrze wyciśnięte ze szprycy i zostały w nim pęcherzyki powietrza. Efektem była eksplozja gorącego tłuszczu, który obficie pokrył ściany, sufit i szafki w kuchni oraz niewielka blizna na czole. Od tamtej pory przygotowywanie churros zostawiam specjalistom z Półwyspu Iberyjskiego.
Z czym jeść churros?
Ja najbardziej lubię mieszankę cukru z cynamonem oraz gorącą czekoladę do maczania. Jednak można zamówić churros bez dodatków albo tylko ze zwykłym cukrem.
Rodzaje churros
Ale! Churros niejedno ma oblicze! Na długie, miękkie i grubsze kawałki parzonego ciasta fachowo mówi się porras. Nazwa churros jest zarezerwowana dla krótszych, bardziej chrupiących kawałków smażonego ciasta, które często formuje się w kształt pół-kokardki. Różnica w konsystencji wynika z dodatku sody oczyszczonej lub proszku do pieczenia do masy na porras. Ponadto w churrerías możecie znaleźć churros nadziewane. Są wtedy grubsze i skrywają w środku rozmaite kremy, także popularną chyba na całym świecie Nutellę.
Jeśli szukacie dobrych churros, zlokalizujcie churrería, która przygotowuje je na miejscu. Kiedyś w Alicante trafiłam na deser pośledniej jakości – przypuszczam, że był to produkt mrożony i odgrzany przed podaniem.
Aby nie zepsuć sobie smaku churros, idealnie byłoby trafić na dobrej jakości czekoladę. To też nie jest złotym standardem, dlatego… Szukajcie aż znajdziecie!
Xurros z Barcelony
W Barcelonie, po obejrzeniu budynków zaprojektowanych przez Gaudiego, odwiedziliśmy pobliską Xurrería Trébol, która działa już kilkadziesiąt lat!


Kolejnego dnia, po przeanalizowaniu postępów prac przy La Sagrada Familia i powątpiewaniu, czy uda się dokończyć dzieło do 2026 r., gdy przypadnie 100. rocznica śmierci architekta, trafiliśmy do La Xurrería de María. Deszcz uparcie nie przestawał padać, więc smakowite churros były idealną przekąską na tę okoliczność.
Które lepsze? Oba lokale produkują świetne churros, ale gęsta czekolada z Xurrería Trébol wygrywa. 🙂
Xurros z Girony
Przyszedł czas na testowanie smakołyków z Girony. Zaraz po zwycięskim meczu Barça-Girona zaszliśmy do La Xurrería de la Cort Reial, by osłodzić sobie zwycięstwo drużyny granatowo-bordowych. Tu zamiast papierowych rożków churros pakuje się w specjalne pudełka, które mają nawet uchwyt na kubeczek z czekoladą. Churros wybitne, czekolada przeciętna i w ilości odpowiedniej do maczania, ale już nie do picia. No ale to jedyne z 3 odwiedzonych miejsc, które oferowało niezastąpiony cukier cynamonowy. <3



Więcej na IG oraz FB!
Xuixos
Rarytas typowy dla Katalonii? To bez wątpienia xuixo lub xuxo (czyt. czujczo, czuczo).
Czym jest xuxos?
Ma formę nieco podłużnych bułek, które są czymś przypominającego pączka, choć znalazłam też informacje, że bywają robione z ciasta przypominającego croissant. Jednak znacznie różnią się od naszych karnawałowych przysmaków. Nadzienie? Aksamitny krem waniliowy!
Bez dwóch zdań te zakupione w girońskiej La Xurrería de la Cort Reial były spełnieniem słodkich marzeń. Choć cały wypiek jest zgrabny i stabilny, odniosłam wrażenie, że nadzienia było tam więcej niż ciasta. Obłoczna przyjemność – jak powiedziałaby Basia Starecka, dziennikarka kulinarna.
Spróbowaliśmy też xuixos w Xurrería Trébol. Były smaczne, jednak delikatność tych z Girony biła je na głowę.


Po hiszpańsku „churro” oznacza nie tylko słodki deser, ale również fuszerkę, eleganta albo więzienie. Natomiast „chucho” może oznaczać kundla lub pewien gatunek ryby.
Ciekawe? Podzielcie się ze światem!
Crema catalana
Crema catalana (czyt. krema katalana) to, najprościej tłumacząc, deser budyniowy z cukrową skorupką, którą należy przebić pewnym ruchem łyżeczki, aby dobrać się do delikatnego środka. Choć pewnie te prostackie porównanie do budyniu zostałoby uznane za profanację przez prawdziwych miłośników kremu katalońskiego.
Czym różni się crema catalana od crème brûlée?
Jest kilka szczegółów, które odróżniają te dwa desery, choć z pozoru wydają się łudząco do siebie podobne.
Krem kataloński bazuje na mleku, żółtkach i drobnej mące kukurydzianej (maicena), choć stosuje się również pszenną. Jest aromatyzowany cynamonem i skórką z cytryny i słodzony cukrem. Z podanych składników przygotowuje się masę budyniową, którą następnie schładza się w lodówce.
Podstawą francuskiego crème brûlée jest śmietana kremówka, żółtka oraz cukier. Dla smaku dodaje się wanilię. Przygotowaną masę przekłada się do foremek i piecze w piekarniku.
W obu przypadkach desery przygotowuje się w kokilkach, a zwieńczeniem jest skarmelizowany cukier tworzący chrupiącą skorupkę kontrastujacą z aksamitnym, kremowym wnętrzem.
Desery serowe
Pastís de recuit de drap
W Llafranc w lokalnym sklepiku znaleźliśmy pastís de recuit de drap. To deSER w formie niewielkiego krążka, który przygotowuje się z koziego sera. Smakował wybornie! Specjalny proces przygotowania sprawia, że ze zwykłego mleka powstaje najlepsze sernikowe, maksymalnie kremowe nadzienie. Bez rodzynek oczywiście. 🙂
Sobremesa to czas, który spędzamy przy stole po jedzeniu ze współbiesiadnikami. Nieśpiesznie rozmowy to idealny sposób na zakończenie posiłku, a smakowity deser może być tu miłym dodatkiem.
Flam de formatge
I teraz gwóźdź programu. Przysmak, który byłby zwykłym budyniowym deserem, gdyby nie dodatek sera. Flam de formatge to prawdziwy rarytas dla miłośników serników. Kremowa konsystencja, delikatny smak to naprawdę idealny element sobremesa.
Nasi gospodarze i przewodnicy, Cecilia i Miguel, zapewniali nas, że to bardzo typowy przysmak dla katalońskiej mieściny Palau-Solitá i Plegamans, w której przyszło nam mieszkać kilka dni.
Jeszcze głodni?
Katalonia to wspaniałe miejsce na plażing, wycieczki górskie, city break oraz wcinanie słodkości. Więcej o tych ostatnich przeczytacie tutaj (KLIK):
- Chucho (en:) RAE, [acceso 05/11/2025].
- Churro (w:) RAE, [dostęp 05/11/2025].
- Churros vs. porras: en qué se diferencian realmente los grandes reyes de la masa frita, [dostęp 05/11/2025].
- Kieżun B., Hiszpania do zjedzenia, Warszawa 2022.
- Por qué el ‘xuixo’ vive su momento más dulce, [dostęp 05/11/2025].
- Recuit de drap: el queso fresco que es pura crema, [dostęp 05/11/2025].
- Strona oficjalna:
- Mas Glosset, [dostęp 05/11/2025].
- Recuits Nuri, [dostęp 05/11/2025].
- Xuixo de Girona, [dostęp 05/11/2025].
- Porra, (w:) RAE, [dostęp 05/11/2025].










2 komentarze
Pingback:
Pingback: