Granola czy müsli? Oto jest pytanie!

Co zjeść na śniadanie? Co wziąć na lunch do pracy? Co spakować na drugie śniadanie do szkoły? Odpowiedzi na te nurtujące pytania pojawiły się już w drugiej połowie XIX w. Kilku dżentelmenów pracując niestrudzenie nad zdrowymi posiłkami, wymyślili granolę oraz müsli. A przy okazji jeszcze kilka przysmaków, które goszczą na naszych stołach także dziś.

1. Bez lukru
2. Historia płatków śniadaniowych
   • Granula i granola
   • Müsli
   • Płatki kukurydziane
3. Granola kontra müsli
   • Z czym je jeść?
4. Najlepszy przepis na granolę
   • Granola wytrawna
   • Jak ją jeść?
5. Jeszcze głodni?

Bez lukru

Netflix wypuścił w tym roku film Unfrosted ukazujący w przerysowany sposób rywalizację między dwoma amerykańskim producentami płatków śniadaniowych – Kelloggs i Post. Cały film wydaje się nieco polukrowany (chociaż tytuł temu przeczy), jednak ukazuje prawdziwe oblicze tego biznesu:

-Pierwsze próby FRUIT LOOPS.
-Jak poszło?
-Nie najlepiej. Miękną po 14 sekundach. Zerowa pływalność.
(…)
-Zwiększmy ilość cukru i glutenu. I zmieńmy pisownię na FROOT przez dwa „o”. Nie ma tam owoców. Nie przetrwałyby w pudełku na półce.

Ponadto liczy się chwytliwa nazwa i przyciągająca uwagę szata graficzna. Krzykliwe slogany na froncie pudełka mają odwracać uwagę od składu, w którym często znajdziemy cukier pod kilkoma postaciami. Co możemy zjeść w zamian? Granolę albo müsli!

Historia płatków śniadaniowych

Skąd się wzięły płatki śniadaniowe? Kto wymyślił granolę? Gdzie podawano müsli? Za stworzeniem tych odżywczych przysmaków stali ludzie, którzy mieli na celu poprawę zdrowia społeczeństwa. Wśród nich byli jarosze, hydropaci, Adwentyści i lekarze.

Granula i granola

Mówi się, że pierwszym, który stworzył pierwowzór płatków śniadaniowych był James Caleb Jackson (1811-1895), jarosz i zwolennik hydropatii, który otwierał w stanie Nowy Jork ośrodki spa. Swoim kuracjuszom serwował granulę, czyli dwukrotnie wypiekane płatki zbożowe przygotowane z mąki graham. Ten nowatorski produkt wymyślił w latach 60. XIX w.

Być może pomysłem Jacksona zainspirował się John Harvey Kellogg (1852-1943). Amerykański lekarz, który zarządzał sanatorium w Battle Creek w stanie Michigan, podawał swoim podopiecznym granulę. Składała się z mąki pszennej i owsianej i, podobnie jak jej nowojorski odpowiednik, była wypiekana dwukrotnie. Jackson niezadowolony z kradzieży nazwy wybrał się do sądu, co sprawiło, że Kellogg był zmuszony do jej zmiany. Tak powstała granola, chociaż w ogóle nie przypominała tego, co znamy pod tą nazwą obecnie.

Müsli

Po drugiej stronie kuli ziemskiej szwajcarski lekarz Maximilian Bircher-Benner (1867-1939) na początku XX w. założył sanatorium. W swoim ośrodku nieopodal Zurychu promował zdrowy styl życia – dbałość o higienę snu, ruch na świeżym powietrzu oraz lecznicze kąpiele. Swoim kuracjuszom proponował jadłospis oparty głównie na surowych roślinnych produktach. Wykluczał rafinowaną mąkę, cukier, biały ryż, alkohol, tytoń, kawę, herbatę oraz czekoladę. W sanatoryjnym menu pojawiło się müsli, wynalazek samego Bircher-Bennera, które było istotnym dodatkiem do głównych posiłków. W oryginale składało się z namoczonych płatków owsianych, jabłka, orzechów i soku z cytryny oraz słodkiego mleka skondensowanego. Te ostatnie odbierało nieco zdrowotności daniu, ale na pewno dodawało mu smakowitości.

Płatki kukurydziane

Ponownie wracamy do USA. Holistycznie podejście do zdrowia było bliskie ideałom Johna H. Kellogga, a promowane przez niego zasady odbijają się echem w dzisiejszych zaleceniach lekarskich – zachęcał do aktywności fizycznej i zaniechania stosowania używek, ostrzegał przed siedzącym trybem życia i stresem, zalecał masaże i optymizm. Dieta w jego ośrodku opierała się na składnikach roślinnych i fermentowanych produktach mlecznych. John wraz z małżonką Ellą Eaton i swoim młodszym bratem Willem Keithem (1860-1951) eksperymentowali w sanatoryjnej kuchni. W rezultacie rodzina Kellogg wymyśliła masło orzechowe, substytuty mięsa ze strączków i orzechów, kawę zbożową oraz płatki kukurydziane (1898 r). Te ostatnie stały się niezwykle popularne i niestety przyniosło to zmianę na gorsze. Bracia posprzeczali się, a ich drogi się rozeszły. Will założył firmę, która do dziś jest znana jako Kellogg’s. A płatki? Z precyzyjnie odmierzanego w sanatorium medykamentu stały się produktem wysokoprzetworzonym, pełnym cukru i barwników.

Granola kontra müsli

Jaka jest różnica między granolą a müsli? Pierwotnie granula i granola przypominały bardziej płatki śniadaniowe, chociaż były w formie bryłek i wymagały porządnego namoczenia, aby w ogóle można było je zjeść. Zgodnie z przekonaniami Bircher-Bennera, że ​​surowa żywność jest najzdrowsza, wystarczy wymieszać zboża, orzechy, pestki i suszone owoce, by otrzymać müsli. A jak zrobić granolę? Gdy te same składniki zmieszamy ze słodkim syropem i zapieczemy w piecu, müsli staje się granolą. W ten sposób zaczęto przygotowywać ją mniej więcej 100 lat po stworzeniu granuli.

Pomysłów na receptury müsli oraz granoli jest tyle, ilu twórców. Możemy zastosować płatki owsiane, jęczmienne, żytnie lub jaglane, całą gamę orzechów, suszonych i kandyzowanych owoców, a dodatkowo syrop klonowy, miód, syrop z agawy, cukier, a także olej.

Ciekawe? Kliknij po więcej!

• Instagram
• Facebook

Z czym jeść granolę? Jak jeść müsli?

Granola i müsli to doskonały pomysł na drugie śniadanie. Jak je jeść?

• Dobrze smakują z jogurtem naturalnym.
• Można je też zjeść z mlekiem jak płatki śniadaniowe.
• Stanowią chrupiący dodatek do smoothie bowl.
• Sprawdzą się zamiast kruszonki na pieczonych owocach.
• Mogą być bazą owsianki. Wystarczy je zalać ciepłym mlekiem, wodą lub napojem roślinnym.
• Nadają się też do przygotowania nocnej owsianki – mieszamy je z (nie)mlekiem i wstawiamy na noc do lodówki. W tym czasie składniki zmiękną, a rano wystarczy dodać ulubione świeże owoce.
• Granola upieczona z większą ilością słodkiego syropu lub miodu skleja się w bryłki i staje się dobrą przekąską na podróż.

Najlepszy przepis na granolę

Granolę oraz müsli można kupić w sklepie, jednak nic nie zastąpi mieszanki przygotowanej w domu. Na czerwcowym Podlaskim Śniadaniu Mistrzów zetknęłam się z wytrawną granolą od Nut Lola i postanowiłam stworzyć coś podobnego. Poniżej zostawiam Wam przepis.

Granola wytrawna

W misce mieszam:

• 370 g płatków żytnich,
• 200 g orzechów laskowych,
• 125 g pestek dyni,
• ¹/₂ łyżeczki soli,
• 3 łyżki oliwy z oliwek.

Składniki wykładam na blachę wyłożoną papierem do pieczenia i piekę 10 minut w 180*C. Dorzucam:

• 125 g białej, niepalonej kaszy gryczanej.

Mieszam i wstawiam do piekarnika na kolejne 10 min. Następnie dokładam:

• 2 łyżki siemienia lnianego,
• 2 łyżki nieaktywnych płatków drożdżowych,
• ¹/₂ łyżeczki wędzonej słodkiej papryki w proszku,
• 1 łyżeczkę nasion kopru włoskiego.

Dokładnie mieszam i piekę dodatkowe 5 min. Po tym czasie wyciągam blachę i zostawiam granolę do ostudzenia, a następnie pakuję do słoika.

Z czym jeść granolę wytrawną?

Granola wytrawna doskonale sprawdza się jako dodatek do zupy krem oraz jako posypka na kanapkę, np. z twarożkiem klasycznym lub tym z nerkowców. Może być też mieszanką ziaren do domowego chleba i dodatkiem do sałatek.

Smakowita treść? Podzielcie się nią ze światem!

• Facebook
• LinkedIn
• Threads
• Twitter
• WhatsApp

Jeszcze głodni?

Więcej o granoli i müsli tutaj:

1. James C. Jackson, [dostęp 21/09/2024].
2. Kellogg’s Granola, [dostęp 21/09/2024].
3. Kellogg’s Toasted Cornflake Co., [dostęp 21/09/2024].
4. MacEacheran M., How Switzerland transformed breakfast, [dostęp 21/09/2024].
5. Mętrak-Ruda N.,
   • Warzywa zjedz, mięso zostaw. Krótka historia wegetarianizmu, Poznań 2022.
   • Muesli, [dostęp 21/09/2024].
   • Płatki Kellogg’s, [dostęp 21/09/2024].
6. Oficjalna strona:
   • Kellanova, [dostęp 21/09/2024].
   • W.K. Kellog Co, [dostęp 21/09/2024].
   • Zurich Development Center, [dostęp 21/09/2024].
7. The Real Kellogg Recipe? Granula v. Granola, [dostęp 21/09/2024].